मकवानपुरगढी दरबार (फोटोफिचर)

| मकवानपुर

मकवानपुरगढी दरबार हैटौंडादेखि १६ कि.मि. पूर्व कान्तिपथ सडकसँगै समुद्री सतहदेखि १०१७ मि. उचाइको पहाडी थुम्कोमा अवस्थित छ । सेन वंशका राजाहरुले १३ औं शताव्दीको सुरुतिर यहाँ शासन गरेको इतिहास पाइन्छ । सेन वंशका प्रतापी राजा मुकुन्दसेनकै नामबाट कुकुन्दपुर, माकन्दपुर, मुकुनपुरको अपभ्रंश हुँदै मकवानपुर नामकरण भएको हो भन्ने जनविश्वास रहेको छ । सेन वंशका लोहाङगसेनदेखि अन्तिम राजा दिगबन्धन सेनसम्मका राजाहरुले करिब ३०० वर्षसम्म मकवानपुरगढीलाई राजधानी बनाई राज्य गरेका थिए । 

मकवानपुरगढी राजा तुलासेनको राज्य कालमा निर्माण गरिएको विश्वास गरिन्छ । गढीको तीनवटा भाग रहेका छन् । ठुलोगढी, सानोगढी र ढुङ्गेगढी । ठुलोगढीमा दुई दुई वटा दरबार, मन्दिर तथा पानी ट्याङकीहरू रहेका छन् भने ठुलोगढीको दक्षिण पश्चिममा करिब ३०० मीटरको दुरीमा सानोगढी र करिब २ कि.मि. उत्तरपूर्वमा ढुङगेगढिरहेका छन् । 

मकवानपुरको एकीकरण 

पृथ्वीनारायण शाहले एकीकरणको दौरान उपत्यका विजय प्राप्त गर्न मकवानपुर राज्यको एकीकरण अत्यावश्यक ठानी वि सं. १८१९ भदौं ९ गते (ई.सं. १७६२ अगष्ट २१) को विहानैबाट हमला गरी करिब आठ घण्टाको लडाइँपश्चात मकवानपुरगढीमा विजय प्राप्त गरेका थिए । तत्पश्चात मकवानपुरगढीबाट पूर्वमा रहेको हरिहरपुरगढीमा गोर्खालाी फौजाले ४ अक्टोवर १७६२का दिन कप्जा गरेपश्चात मकवानपुर राज्यको अन्त भएको थियो । 

फौजवीच भएको युद्ध 

मकवानपुर राज्यको पराजयपछि राजा दिगबन्धन सेनको सहयोगार्थ गुरगिन खाँको नेतृत्वमा आएका करिब २५०० मुगल सेनाका फौजलाई गोर्खाली सेनाले वि.सं. १८१९ माघ १० गते परास्त गरेका थिए । उक्त लडाइमा मुगलका करिब १७०० फौज र गोर्खाली फौजतर्फ करिब ३० जना मृत्यु भएको र करिबब पाँच सय बन्दुक र दुई थान तोप हात पारेका थिए । उक्त लडाइँको सम्झानामा मकवानपुरगढी दरबारमा हरेक वर्ष माघ १० गते विजय उत्सव मनाउने गरिएको छ । 

नेपाल अंग्रेज युद्ध 

ई.सं. १८१४ देखि १८१६सम्म भएको नेपाल अंग्रेज युद्धको समयमा अंग्रेज फौजले मकानपुरगढीमा हमला गरेका थिए । सुगौली सन्धीको हस्ताक्षर गर्न नेपाल पक्षबाट भएको ढिलाइको कारण पुनः अंग्रेजहरू असन्तुष्ट भई जनरल अक्टरलोनीको नेतृत्वमा दोस्रो पटक तराई हुँदै मकवानपुरगढीमा हमला गरेका थिए तथापि गढीलाई भने कब्जा गर्न सकेका थिएनन् ।

प्रतिकृया दिनुहोस्

फेसबुक होली (फोटोफिचर)

img

देशभर फागु पूर्णिमाको उल्लास छाइरहेको छ । आफन्तजन, छरछिमेक, साथीभाई लगायत मिलेर ...

हारु डायरी

img

जाडो मौसम अन्त्य संगै अब फुलहरुको राजा अर्थात साकुराको सिजन आउँदै छ ...

मन्त्री अधिकारीसहित सबैलाई श्रदाञ्जली (फोटोफिचर)

img

हेलिकोप्टर दुर्घटनामा परी निधन भएका पर्यटनमन्त्री रवीन्द्र अधिकारीसहित सात जनाको शव श्रदाञ्जलीका ...

देशभर हिमपात (फोटोफिचर)

img

बिहीबार बिहानैदेखि देशभर हिमपात भएको छ । काठमाडौं उपत्यकालगायत देशका उच्च हिमाली ...

टुडिखेलमा साेनाम ल्होछार (फोटोफिचर)

img

२८५५ फाग् ल्हो, (सुंगुर वर्ष) को अवसरमा काठमाडौंस्थित टुँडिखेलमा ल्होछार सम्पन्न भएको ...

दोलखामा हिमपातले जनजीवन प्रभावित (फोटोफिचर)

img

देशैभर मौसमी बदलीसँगै विभिन्न स्थानमा हिमपात भएको छ । रातभरको पानीले काठमाडौंको ...

पत्रपत्रिका

सबै